Аав хүү хоёр, ээж хүү хоёр, хадам бэр хоёр төр тэргүүлж, өвөө, охин, зээ гурав засаг толгойлжээ

2013-04-02

Бүгд найрамдах засаглал тогтсон цагаас үе залгамжлан засаглах ба яамлах үзэгдэл монголын төрийн түүхэнд тохиосонгүй.

Гэхдээ бас байгаагүй гэх боломжгүй агаад УИХ-ын гишүүн, Дэд бүтцийн сайд С.Зориг алагдахад дүү С.Оюун нь ахынхаа халааг авсан бол УИХ-ын гишүүн Ш.Отгонбилэгийг ослоор үрэгдэхэд түүний бэлэвсэн гэргий Д.Туяа бүрлээч нөхрийнхөө халааг үргэлжлүүлсэн нь бас үнэн.

Харин эцэг эх, хүүхэд гурвуулаа УИХ-ын гишүүнээр сонгогдсон тохиолдол цорын ганцхан бий бөгөөд энэ нь эцэг Отгонбилэг, эх Туяа, хүү Содбилэг болно. Улсын дэд ерөнхийлөгчийн албатай жишиж болох БНМАУ-ын АИХТ-ийн нэгдүгээр орлогч дарга асан С.Лувсангийн хүү Эрдэнэчулуун ГХ-ны яамыг толгойлсон бол БХЯ-ыг эцэг Жадамба генерал, хүү Энхбаяр гишүүн хоёр өөр өөр цаг үед толгойлж байв.

Мөн ЭХЯ-ыг Д.Ням-Осор 13 жил тэргүүлсэн бол түүний охин Туяа Гадаад харилцааны сайдаар ажиллаж байлаа. Одоогоор дээрх дөрвөн тохиолдлыг монголын төрийн түүхэнд гарсан сонирхолтой баримт хэмээн тооцож болох юм. Харин дэлхийн бусад орнуудын түүхэнд илүү сонирхол татам, онцгой гэж үнэлэн үзмээр тохиолдол цөөнгүй байдаг ажээ.

Жишээ нь, өмнөд Солонгосын ерөнхийлөгчөөр 17 жил зүтгэсэн генерал Пак Жөн Хигийн охин Пак Гөн Хэ эдүгээ бас улсынхаа төрийн тэргүүний албыг хашиж байна. Нөхөрт гарах бүү хэл хүүхэд төрүүлээгүй жаран настай Пак авхай эцгээ алагдсан мэдээг сонсоод "Тэгээд хойт солонгосууд гайгүй юу?" хэмээн сандарсан гэдэг.

Монголд түр зуур орогнож бүгсэн Тайландын экс ерөнхий сайд тэрбумтан Такшин Чинаватын дүү бүсгүй Чинглак Чинават өдгөө улсынхаа гүйцэтгэх засаглалыг гурав дахь ондоо тэргүүлж байна. Ерөөс Азийн улс орнуудад эцгийнхээ замаар улс төрийн хувь төөргийг нь залгамжлах хандлага бараг уламжлал болсон юмуу гэмээр санагддаг.

Энэтхэгийн XX зууны суутнуудын тоонд зүй ёсоор тоологдох экс ерөнхий сайд Жавахарлал Неругийн охин Индира Ганди хоёр удаа улсынхаа засгийн газрыг тэргүүлэн нийт 15 жил зүтгэсэн ахул түүний хүү Ражив Ганди мөн засгийн газраа толгойлж байв. Гэхдээ эх хүү хоёулаа тэрслүү этгээдүүдэд хорлогдсон гунигт тавилан тоссон байдаг.

Ражив Гандийн эхнэр Соня Ганди талийгаач нөхрийнхөө улс төрийн үйл ажлыг залгамжлан Энэтхэгийн Конгресс Намыг удирдан парламентын сонгуульд намаа ялуулсан боловч итали хүн учир гадаадын харьяат гэгдэн ерөнхий сайдаар сонгогдоогүй юм. Харин өдгөө э.кс ерөнхий сайд Р.Гандийн дүү Рахуль Ганди Энэтхэгийн Парламентын дэд даргаар 2012 онд сонгогдсон бөгөөд түүнийг өвөө Жавахарлал ээж Индира, ах Ражив гурвыгаа залган Энэтхэгийн Засгийн газрыг толгойлох ирээдүйтэй улс төрч хэмээн энэтхэгчүүд итгэдэг байна.

Энэтхэгээс салж тусгаар улс болсон Пакистанд бүр содон үзэгдэл бий. Тус орны ерөнхий сайдаар өвөө Наваз Бхутто, аав Зульфикар Алихан Бхутто хоёрынхоо дараа охин Беназир Бхутто нь засгийн газраа хоёр ч удаа тэргүүлсэн билээ. Гэвч тэдний улс төрийн хувь заяа бас гунигтай төгссөн.

Зульфикар Бхутто 1979 онд Пакистаны цэргийнхний явуулсан төрийн эргэлтээр огцорч цаазлуулсан бол Беназир Бхутто авлигын хэрэгт холбогдон эх орноосоо дүрвэж 2007 онд пакистанд эргэж ирээд алагдсан юм. Дээр үед Цейлон гэж нэрлэгдэж байсан өнөөгийн Шри-Ланкад нэгэн гэрийн гурван хүн ерөнхий сайдаас эхлээд ерөнхийлөгчийн алба хашсан оицгой тохиол бий.

1960 онд тус орны ерөнхий сайдаар Ширимаво Бандаранайке гэдэг эмэгтэй засгийн газрыг толгойлсон нь Шри-Ланка улсын хувьд төдийгүй манай дэлхийд эмэгтэй хүн Ерөнхий сайд болсон анхны тохиолдол байлаа. Тэрбээр энэ өндөр албыг гурван удаа хашсан бөгөөд хамгийн сүүлд 1994-2000 онд засгийн газраа толгойлж байхад түүний охин Чандрика Бандаранайке Кумарантунге Шри-Ланка улсын ерөнхийлөгч байсан юм.

Сонирхолтой нь Чандрикагийн эцэг, Ширимавогийн нөхөр нь тус орны ерөнхий сайд байгаад улс төрийн алан хядлагад өртсөн бөгөөд эхнэр охин хоёр нь түүний улс төрийн үйл хэргийг залгамжилжээ. Азийн өөр нэгэн орон Филиппинд ээж хүү хоёулаа еренхийлөгчөөр сонгогдсон содон тохиолдол буй.

Энэ орны парламентын дарга Бениньо Акино-1 ба түүний хүү хоёрдугаар Бениньо Акино парламентын гишүүн байв. Харин түүний гэргий Корасан Акино 1992 онд Филиппины ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон бол өдгөө хүү гуравдугаар Бениньо Акино ээжийнхээ суудлыг эзэгнэн суугаа билээ.

Түүнчлэн энэ улсад эцэг охин хоёулаа төр тэргүүлсэн өөр нэгэн хувь төөрөг бас оногджээ. Филиппины ерөнхийлөгч байсан Диосадо Макапагалын улс төрийн халааг охин Глориа Арройо нь залгамжлан хэрэгжүүлж улмаар 2001-2009 онд бас ерөнхийлөгчийн албыг хашсан юм. Сонирхуулахад Глориа Арройо ч, Корасан Акино ч, Беназир Бхутто ч адилхан авлигын хэрэгт нэр холбогдож байжээ. Ази тивийн орнуудад уламжлал, ёс заншлаа дагаад эцгийн эрхт ёс хатуу тогтсон байтлаа эмэгтэйчүүдээр төр засгаа удирдуулж байсан, одоо ч үргэлжилж байна.

Гэхдээ эдгээр эмэгтэйчүүд томоохон улстөрчдийн эхнэр, охин байсан нь улам сонирхолтой. Эмэгтэйчүүдийг үс нь урт ч ухаан нь богино гэж явсан монголд тэднийг улс төрийн дээд өндөрлөгт гаргадаггүй уламжлал бий хэдий ч С.Оюун гишүүн УИХ-ын дэд даргын албан тушаал хашиж байсныг санавал удахгүй дорнын хүмүүжил, барууны боловсролдоо түшиглээд хэн нэг жавхаатай эмэгтэй манай төрийн гурван өндөрлөгийн аль нэгэнд морилох цаг ойрхон буй за.

ЭХ СУРВАЛЖ:ДАЛД АМЬДРАЛ СОНИН